Ανακήρυξη της 9ης Φεβρουαρίου ως «Παγκόσμιας Ημέρας Ελληνικής Γλώσσας» από την UNESCO
Η 9η Φεβρουαρίου τιμάται ως Παγκόσμια Ημέρα Ελληνικής Γλώσσας, μια ημερομηνία που συνδέεται με τη μνήμη του Διονυσίου Σολωμού και τον νεότερο ελληνικό πολιτισμό. Το 2017, η Ελλάδα καθιέρωσε θεσμικά την ημέρα με Κοινή Υπουργική Απόφαση (ΦΕΚ 1384/Β/24-04-2017), θέτοντας το θεμέλιο για τον διεθνή εορτασμό. Το 2025, η UNESCO προχώρησε στην ανακήρυξη της 9ης Φεβρουαρίου ως «Παγκόσμιας Ημέρας Ελληνικής Γλώσσας», αναγνωρίζοντας την οικουμενική προσφορά της ελληνικής γλώσσας.
Τι είναι και τι σημαίνει
Η Παγκόσμια Ημέρα Ελληνικής Γλώσσας αναδεικνύει τον ρόλο της ελληνικής στη διαμόρφωση της παγκόσμιας πολιτισμικής κληρονομιάς, της επιστημονικής ορολογίας και των ανθρωπιστικών σπουδών. Η ημέρα λειτουργεί ως αφετηρία για εκπαιδευτικές, επιστημονικές και πολιτιστικές δράσεις σε Ελλάδα και διασπορά, ενισχύοντας τη διεθνή ορατότητα της γλώσσας.
Ιστορικό και θεσμικό πλαίσιο
Με την Κοινή Υπουργική Απόφαση ΑΣ 17889/2017 (ΦΕΚ 1384/Β/24-04-2017), ορίστηκε ρητά ότι η 9η Φεβρουαρίου καθιερώνεται ως Παγκόσμια Ημέρα Ελληνικής Γλώσσας. Η επιλογή της ημερομηνίας συνδέεται με την ημέρα θανάτου του εθνικού ποιητή Διονυσίου Σολωμού, υπογραμμίζοντας τον δεσμό γλώσσας και λογοτεχνίας.
Ανακήρυξη από την UNESCO (2025)
Το Εκτελεστικό Συμβούλιο της UNESCO ενέκρινε τον Απρίλιο 2025 την καθιέρωση της 9ης Φεβρουαρίου ως «Παγκόσμιας Ημέρας Ελληνικής Γλώσσας», αναγνωρίζοντας την οικουμενικότητα και τη διαχρονική συμβολή της. Τον Νοέμβριο 2025, η σχετική απόφαση προχώρησε στη Γενική Διάσκεψη, επιβεβαιώνοντας τον εορτασμό με διεθνές κύρος και απήχηση.
Γιατί 9 Φεβρουαρίου
Η 9η Φεβρουαρίου συμπίπτει με τη μνήμη του Διονυσίου Σολωμού (1798–1857), δημιουργού του «Ύμνου εις την Ελευθερίαν» και κορυφαίας μορφής της νεοελληνικής ποίησης. Η συμβολική αυτή επιλογή φωτίζει τη γλώσσα ως φορέα μνήμης, ελευθερίας και πολιτισμικής συνέχειας από την αρχαιότητα έως σήμερα.
Διαχρονία και επιρροή
Η ελληνική γλώσσα διαθέτει μακραίωνη προφορική και γραπτή παράδοση, με ισχυρή επιρροή στη φιλοσοφία, τις επιστήμες και την ευρωπαϊκή γλωσσική οικογένεια. Παραμένει πηγή διεθνούς ορολογίας, ιδίως στα πεδία της ιατρικής, της φυσικής, της πολιτικής θεωρίας και των ανθρωπιστικών επιστημών.
Μορφές εορτασμού διεθνώς
Πανεπιστήμια, σχολεία, πρεσβείες και πολιτιστικοί φορείς διοργανώνουν αναγνώσεις, εργαστήρια, ημερίδες, εκθέσεις και ψηφιακές καμπάνιες με αφορμή την ημέρα. Οι κοινότητες της διασποράς συντονίζουν εκδηλώσεις που ενισχύουν την εκμάθηση και τη χρήση των ελληνικών, προβάλλοντας τη γλωσσική κληρονομιά.
Ιδέες δράσεων για την εκπαίδευση
- Δημιουργία «τοίχου λέξεων» με διεθνείς όρους ελληνικής ρίζας και σύντομες ετυμολογικές σημειώσεις.
- Μικρές σκηνές από μύθους και κλασικά κείμενα σε σύγχρονες διασκευές από μαθητικές ομάδες.
- Εργαστήρια ορολογίας στα STEM: χαρτογράφηση ελληνικών μορφημάτων σε επιστημονικούς όρους.
- Διαγωνισμοί μετάφρασης, δημιουργικής γραφής και ρητορικής με ανοιχτές παρουσιάσεις.
Ιδέες για πολιτιστικούς φορείς και δήμους
- Θεματικές εκθέσεις για χειρόγραφα, γλωσσάρια και ιστορική τυπογραφία με παράλληλες ομιλίες.
- Βραδιές ανάγνωσης νεοελληνικής ποίησης και μουσική συνοδεία, με συμμετοχή νέων δημιουργών.
- Διαδικτυακές καμπάνιες «Μια λέξη την ημέρα» με προφορά και παραδείγματα χρήσης.
Παιδαγωγική και κοινωνική αξία
Ο εορτασμός ενισχύει τη γλωσσική συνείδηση, προωθεί την πολυγλωσσία και αναδεικνύει την αξία της πολιτισμικής ποικιλομορφίας. Παράλληλα, λειτουργεί ως γέφυρα με τη διασπορά, κινητοποιώντας δίκτυα εκπαίδευσης και πολιτισμού σε παγκόσμια κλίμακα.
Συχνές απορίες
Πρόκειται για επίσημη διεθνή ημέρα της UNESCO; Ναι, το 2025 η UNESCO προχώρησε στην ανακήρυξη της 9ης Φεβρουαρίου ως «Παγκόσμιας Ημέρας Ελληνικής Γλώσσας», κατόπιν έγκρισης στο Εκτελεστικό Συμβούλιο και απόφασης στη Γενική Διάσκεψη.
Γιατί επελέγη η συγκεκριμένη ημερομηνία; Διότι συμπίπτει με τη μνήμη του Διονυσίου Σολωμού, σύμφωνα με το θεσμικό πλαίσιο που καθιέρωσε η Ελλάδα το 2017.
Ποιοι μπορούν να συμμετάσχουν; Όλοι οι φορείς: σχολεία, πανεπιστήμια, βιβλιοθήκες, δήμοι, πρεσβείες, πολιτιστικά κέντρα και κοινότητες της διασποράς.
Μήνυμα της ημέρας
Η Παγκόσμια Ημέρα Ελληνικής Γλώσσας είναι μια αφορμή να μιλήσουμε, να γράψουμε και να διδάξουμε ελληνικά, καλλιεργώντας δεσμούς γνώσης και πολιτισμού σε όλο τον κόσμο. Η ανακήρυξη από την UNESCO προσθέτει θεσμικό κύρος σε μια ζωντανή παράδοση που συνεχίζει να εμπνέει επιστήμες, τέχνες και κοινωνίες.
0 Σχόλια