⚠️ Προειδοποίηση: Το παρόν άρθρο εκφράζει μια κριτική ανάλυση επί επιστημονικών μελετών και δεν αποτελεί ιατρική συμβουλή. Πριν από οποιαδήποτε αλλαγή στη διατροφή ή τη φαρμακευτική αγωγή, συμβουλευτείτε τον θεράποντα ιατρό σας.
Το παρόν άρθρο έχει αμιγώς ενημερωτικό και επιστημονικό χαρακτήρα και σε καμία περίπτωση δεν αποτελεί ιατρική συμβουλή, διάγνωση, ή θεραπευτική οδηγία. Πριν τη λήψη οποιουδήποτε συμπληρώματος ή την αλλαγή διατροφής, συμβουλευτείτε πάντα τον αρμόδιο επαγγελματία υγείας ή τον γιατρό σας.
Διατροφικές Παραδοχές, Χοληστερόλη, Φυτικές Ίνες και Ακαδημαϊκή Ανεντιμότητα
Εισαγωγή
Η βέλτιστη δίαιτα (optimal diet) για τον άνθρωπο, σύμφωνα με μια άποψη, είναι αυτή που έχει πολύ χαμηλή περιεκτικότητα σε υδατάνθρακες (very low-carbohydrate). Ο πυρήνας μιας δίαιτας χαμηλής σε υδατάνθρακες (low-carb diet) είναι ότι πρόκειται για δίαιτα υψηλή σε λιπαρά (high-fat diet), παρά τον φόβο που εκφράζουν πολλοί άνθρωποι για τη χοληστερόλη (cholesterol).
Χοληστερόλη, Λοιμώξεις και Στατίνες
Υπάρχει μια αντίστροφη σχέση (inverse relationship) μεταξύ των επιπέδων χοληστερόλης (συνολικής, LDL και HDL) και της θνησιμότητας από όλα τα αίτια (all-cause mortality), καθώς και της θνησιμότητας από μολυσματικά αίτια (infectious causes). Μια μεγάλη μετα-ανάλυση (meta-analysis) που εξέτασε 19 μελέτες διαπίστωσε αντίστροφη σχέση στις 16 από αυτές.
Ειδικότερα, τα χαμηλά επίπεδα χοληστερόλης συνδέονται με αυξημένο κίνδυνο θανάτου από λοιμώξεις (infections). Σε μία μελέτη που εξέτασε ομάδες ανδρών, εάν η LDL χοληστερόλη ήταν κάτω από 70 mg/dL (σε σύγκριση με πάνω από 70), ο κίνδυνος θανάτου από σήψη (sepsis) που σχετίζεται με πνευμονία (pneumonia) ήταν πέντε φορές αυξημένος στην ομάδα με χαμηλή χοληστερόλη. Συνεπώς, εάν κάποιος ανησυχεί για τον θάνατο από μολυσματική ασθένεια (infectious disease), δεν είναι η κατάλληλη στιγμή να μειώσει τη χοληστερόλη του, αλλά ίσως να ακολουθήσει μια δίαιτα που μπορεί να την αυξήσει.
Οι Κίνδυνοι των Στατινών
Τα φάρμακα στατίνης (statins - αναστολείς της HMG-CoA αναγωγάσης / HMG-CoA reductase inhibitors) θεωρούνται μεταβολική τοξίνη (metabolic toxin) και μιτοχονδριακή τοξίνη (mitochondrial toxin). Αυτά τα φάρμακα μειώνουν το δυναμικό Redux και, κατ' επέκταση, την ικανότητα του οργανισμού να πραγματοποιεί αναπνευστική έκρηξη (respiratory burst) και να προστατεύεται από παθογόνα (pathogens).
Ιστορικό Ανάπτυξης: Οι Ιάπωνες επιστήμονες που ανακάλυψαν αρχικά τις στατίνες αποσύρθηκαν από την έρευνα, επειδή πέθαιναν πάρα πολλά πειραματόζωα (laboratory animals - από καρκίνο και άλλες αιτίες), κρίνοντας ότι το φάρμακο δεν ήταν ασφαλές. Πιθανότατα, χρησιμοποιούσαν πολύ δραστικές στατίνες (potent statins).
Έγκριση: Οι Αμερικανοί επιστήμονες κατάφεραν να λάβουν έγκριση από τον FDA σε χρόνο ρεκόρ, παρακάμπτοντας την κανονική διαδικασία (normal procedure), με απίστευτα μικρή επίβλεψη (oversight) και χωρίς πραγματικό έλεγχο των παρενεργειών (side effects).
Υπερ-στατίνη: Τη δεκαετία του '90, η Bayer κυκλοφόρησε μια «σούπερ στατίνη» (super statin) που ήταν πιο ισχυρή στη μείωση της LDL, αλλά η οποία «σκότωνε ανθρώπους». Η εταιρεία αναγκάστηκε να καταβάλει αποζημιώσεις (compensation) άνω των 100 εκατομμυρίων δολαρίων. Η μόνη διαφορά μεταξύ αυτής της επικίνδυνης στατίνης και των σημερινών είναι η δραστικότητα (potency). Η αναστολή της HMG-CoA αναγωγάσης είναι απαραίτητη για τη ζωή (essential for life), κάτι που κατέδειξαν οι Ιάπωνες επιστήμονες από τους θανάτους των πειραματόζωων.
Ο Ρόλος των Φυτικών Ινών
Σύμφωνα με τον ομιλητή, δεν υπάρχουν στοιχεία (evidence) που να υποστηρίζουν τα οφέλη των φυτικών ινών (dietary fiber) όσον αφορά τα πραγματικά συμπτώματα (symptoms) δυσκοιλιότητας (constipation).
Συμπτώματα vs. Μετρήσεις: Οι ασθενείς που αναζητούν ιατρική βοήθεια για γαστρεντερικές διαταραχές (gastrointestinal disorders) παραπονιούνται για πόνο, φούσκωμα (bloating) ή αιμορραγία (bleeding), όχι για ανεπαρκή όγκο κοπράνων (stool bulk) ή αργό χρόνο διέλευσης (transit time). Ωστόσο, οι μελέτες που υποτίθεται ότι αποδεικνύουν τα οφέλη των ινών εστιάζουν στον όγκο των κοπράνων ή στον χρόνο διέλευσης. Ενώ οι αδιάλυτες ίνες (insoluble fibers) πράγματι αυξάνουν τον όγκο των κοπράνων, το να κάνεις κάτι μεγαλύτερο δεν το διευκολύνει να περάσει μέσα από μια μικρή οπή.
Αποτέλεσμα Δίαιτας Μηδενικών Ινών: Σε μια πειραματική μελέτη (experimental study - όχι τυχαιοποιημένη ελεγχόμενη δοκιμή / randomized controlled trial) σε 63 άτομα με ιδιοπαθή δυσκοιλιότητα (idiopathic constipation - που σημαίνει ότι η αιτία είναι άγνωστη):
Η δίαιτα υψηλότερης περιεκτικότητας σε φυτικές ίνες (high-fiber diet) οδήγησε σε επιδείνωση των συμπτωμάτων (worsening of symptoms - όπως αιμορραγία, φούσκωμα, πόνος).
Σε 41 συμμετέχοντες που ακολούθησαν δίαιτα μηδενικών ινών (no-fiber diet), παρατηρήθηκε πλήρης επίλυση των συμπτωμάτων (complete resolution of symptoms) σε κάθε μέτρηση. Ο μέσος ρυθμός κένωσης του εντέρου (bowel movement frequency) σε αυτήν την ομάδα ήταν μία φορά την ημέρα, ενώ η ομάδα υψηλής περιεκτικότητας σε ίνες είχε μία κένωση κάθε 6,83 ημέρες περίπου.
Λιπαρά Οξέα Βραχείας Αλύσου (SCFAs / Short-Chain Fatty Acids): Οι φυτικές ίνες παράγουν SCFAs μέσω βακτηριακής ζύμωσης (bacterial fermentation - καθώς το σώμα δεν μπορεί να τις απορροφήσει), η οποία παράγει επίσης αέρια (gas) που προκαλούν φούσκωμα. Τα SCFAs απορροφώνται από ορισμένα κύτταρα που επενδύουν το έντερο (gut lining cells), μετατρέπονται σε κετόνες (ketones) και χρησιμοποιούνται ως πηγή ενέργειας (energy source), βελτιώνοντας την υγεία του κυττάρου (cell health). Ωστόσο, αυτή η βακτηριακή ζύμωση συμβαίνει μόνο σε ένα πολύ εστιασμένο μέρος του εντέρου (focused area of the gut), ωφελώντας έναν πολύ μικρό αριθμό κυττάρων. Θεωρείται πολύ πιο ωφέλιμο να επιτυγχάνεται συστηματική κέτωση (systemic ketosis), ώστε οι κετόνες να κυκλοφορούν και να παρέχουν ενέργεια και προστασία σε ολόκληρο τον γαστρεντερικό σωλήνα (gastrointestinal tract).
Το Μικροβίωμα: Συσχέτιση έναντι Αιτιότητας
Η πεποίθηση ότι «πρέπει να ταΐζουμε το μικροβίωμα (microbiome)» αντιμετωπίζεται με σκεπτικισμό (skepticism), καθώς το μικροβίωμα είναι ένα μεγάλο παράδειγμα παρεξήγησης της σχέσης μεταξύ συσχέτισης (correlation) και αιτιότητας (causation).
Διατροφή και Αλλαγή: Ριζικές αλλαγές (radical changes) στο μικροβίωμα μπορούν να συμβούν μέσα σε 24 ώρες ανάλογα με το τι καταναλώνεται. Για παράδειγμα, ενώ οι επιληπτικοί (epileptics) σε κετογονική δίαιτα (ketogenic diet) παρουσιάζουν επικράτηση του Bacteroides (που σχετίζεται με καλή υγεία / associated with good health), η προστασία από την επιληψία (epilepsy protection) παρέχεται από την κετογονική δίαιτα, η οποία απλώς αλλάζει το μικροβίωμα.
Τρεχαλόζη: Η εισαγωγή της τρεχαλόζης (trehalose - ένας συνθετικός δισακχαρίτης / synthetic disaccharide που χρησιμοποιείται στη βιομηχανία τροφίμων / food industry) στην τροφική αλυσίδα (food chain) γύρω στο 2002-2003 στην Αυστραλία, συνέπεσε με επιδημίες (epidemics) ψευδομεμβρανώδους κολίτιδας (pseudomembranous colitis). Το βακτήριο Clostridium difficile (C. diff), το οποίο προκαλεί αυτήν την επικίνδυνη φλεγμονώδη κατάσταση (dangerous inflammatory condition), έχει την ικανότητα να ζυμώνει την τρεχαλόζη (ferment trehalose). Αυτό το παράδειγμα, τεκμηριωμένο σε επιστημονικά περιοδικά όπως το Nature, δείχνει ότι αυτό που τρώμε καθορίζει ποια βακτήρια θα πολλαπλασιαστούν (which bacteria will multiply), και ότι η διατροφή έχει μεγαλύτερο αντίκτυπο στην υγεία (greater impact on health) από τη μετέπειτα δράση των βακτηρίων (subsequent bacterial action).
Προβιοτικά: Τα προβιοτικά (probiotics) συχνά προκαλούν γαστρεντερικές διαταραχές (gastrointestinal disturbances). Για να διατηρηθεί ένας πληθυσμός προβιοτικών (probiotic population), απαιτείται συνεχής λήψη (continuous intake) ή αλλαγή της δίαιτας για να τροφοδοτηθεί ο συγκεκριμένος πληθυσμός (specific population).
Συμβιωτικά: Μια μελέτη για τη θεραπεία της νεκρωτικής εντεροκολίτιδας (necrotizing enterocolitis - NEC) σε πρόωρα βρέφη (premature infants) στην Ινδία έδειξε ότι η απλή χορήγηση ενός προβιοτικού δεν είχε αποτέλεσμα. Ωστόσο, η χορήγηση ενός συμβιωτικού (synbiotic - δηλαδή, το προβιοτικό μαζί με πηγή τροφής / food source) αποδείχθηκε πολύ αποτελεσματική (very effective). Αυτό υποδεικνύει ότι τα συμβαίνοντα στο έντερο είναι περισσότερο αντανάκλαση (reflection) του τι τρώμε.
Σχέση Διατροφής, Φλεγμονής και Υγείας
Η φλεγμονή (inflammation) αποτελεί τη ρίζα της αντίστασης στην ινσουλίνη (insulin resistance), η οποία με τη σειρά της είναι η βάση του διαβήτη τύπου 2 (type 2 diabetes), της παχυσαρκίας (obesity), πολλών μορφών καρκίνου (cancer) και άνοιας (dementia). Η πιο αποτελεσματική μέθοδος (most effective method) για τη βελτίωση της μεταβολικής λειτουργίας (metabolic function) είναι η αφαίρεση σχεδόν όλων των υδατανθράκων (carbohydrates), των φυτικών ινών και των ελαίων (oils).
Τα βακτήρια Firmicutes τρέφονται με μη επεξεργασμένους υδατάνθρακες (unprocessed carbohydrates). Ενώ η επικράτησή τους (prevalence) συσχετίζεται με ανθυγιεινή δίαιτα (unhealthy diet), είναι η κακή δίαιτα που προκαλεί τη βλάβη (damage), όχι τα Firmicutes. Αυτή η συσχέτιση (όπου τα Firmicutes θεωρούνται "κακοί" / "bad guys") είναι παρόμοια με τον τρόπο που η χοληστερόλη έχει εμπλακεί εσφαλμένα (falsely implicated) στην καρδιακή νόσο (heart disease).
Ιστορικά Παραδείγματα Σκόπιμης Παραπλάνησης
Υπάρχει ένα σαφές μοτίβο (clear pattern) όπου οι ερευνητές φαίνεται να προωθούν μια συγκεκριμένη ατζέντα (agenda) - την υπόθεση του λίπους-καρδιάς (lipid-heart hypothesis) - μέσω της παράλειψης (omission) ή της απόκρυψης δεδομένων (data concealment).
Sydney Diet Heart Study (Αυστραλία, τέλη '60s - αρχές '70s): Η μελέτη εξέτασε άνδρες με ιστορικό στεφανιαίας νόσου (coronary heart disease - CHD). Συνέκρινε δίαιτα πλούσια σε κορεσμένα λιπαρά (saturated fats) με δίαιτα πλούσια σε πολυακόρεστα λιπαρά (polyunsaturated fats - PUFAs). Αν και η συλλογή δεδομένων (data collection) ολοκληρώθηκε το 1973, τα πλήρη αποτελέσματα (full results) δημοσιεύθηκαν μόλις το 2013 - 40 χρόνια αργότερα. Τα ευρήματα (findings) έδειξαν ότι όσοι ανήκαν στην ομάδα των πολυακόρεστων λιπών είχαν 62% περισσότερες πιθανότητες να πεθάνουν.
Minnesota Coronary Survey (1968-1973): Αυτή η διπλά τυφλή μελέτη (double-blind study), η οποία περιλάμβανε πάνω από 9.000 άτομα σε ιδρύματα (institutions) με σχολαστική καταγραφή (meticulous recording) των όσων έτρωγαν, συνέκρινε δίαιτες υψηλής περιεκτικότητας σε κορεσμένα και πολυακόρεστα λιπαρά. Αν και η συλλογή δεδομένων ολοκληρώθηκε το 1973, τα στοιχεία δημοσιεύθηκαν 16 χρόνια αργότερα. Ο κύριος ερευνητής (principal investigator) δήλωσε ότι η καθυστέρηση (delay) οφειλόταν στο ότι τα αποτελέσματα ήταν «απογοητευτικά» (disappointing) και δεν υποστήριζαν την υπόθεση. Ένας εκ των συν-ερευνητών (co-investigator) ήταν ο Ancel Keys. Τα ζωτικής σημασίας δεδομένα (vital data), που παραλείφθηκαν αρχικά, δημοσιεύθηκαν το 2016. Διαπιστώθηκε ότι η αντικατάσταση του κορεσμένου λίπους με φυτικό έλαιο (vegetable oil) μείωνε τη χοληστερόλη, αλλά αύξανε σημαντικά την πιθανότητα θανάτου (mortality risk).
Women's Health Initiative study (Δημοσιεύθηκε 2006): Αυτή η μελέτη, με κόστος 700 εκατομμύρια δολάρια, περιλάμβανε πάνω από 48.000 γυναίκες σε δίαιτα χαμηλής περιεκτικότητας σε λιπαρά (low-fat diet). Υπήρχε μόνο ένα στατιστικά σημαντικό εύρημα (statistically significant finding). Αυτό το εύρημα ήταν ότι οι γυναίκες με ιστορικό καρδιακής νόσου (history of heart disease) που ακολούθησαν δίαιτα χαμηλής περιεκτικότητας σε λιπαρά είχαν 26% περισσότερες πιθανότητες να υποστούν καρδιακή προσβολή (heart attack). Αυτή η πληροφορία θάφτηκε (buried). Δεν αναφέρθηκε στον πίνακα αποτελεσμάτων (results table), στο συμπέρασμα (conclusion), στα δελτία τύπου (press releases) ή στις συνεντεύξεις (interviews), αλλά μπορούσε να βρεθεί μόνο στη σελίδα 661 του περιοδικού, θαμμένη σε ασαφές κείμενο (obscure text).
Αμφισβήτηση Καθιερωμένων Συμβουλών
Η αμφισβήτηση των καθιερωμένων διατροφικών συμβουλών (established dietary guidelines) σχετικά με τη χοληστερόλη και τις φυτικές ίνες προκύπτει από μια κριτική ανάλυση (critical analysis) των επιστημονικών δεδομένων (scientific data), η οποία αναδεικνύει την παρανόηση της σχέσης μεταξύ συσχέτισης και αιτιότητας, καθώς και περιπτώσεις ακαδημαϊκής ανεντιμότητας (academic dishonesty) και παράλειψης δεδομένων (data omission).
Οι βασικοί άξονες αμφισβήτησης (key points of challenge), σύμφωνα με τις πηγές, είναι οι εξής:
Χοληστερόλη και Υψηλή σε Λιπαρά Διατροφή
Η κυρίαρχη άποψη (dominant view) για την υγεία της καρδιάς (heart health) βασίζεται στην «υπόθεση του λίπους-καρδιάς» (lipid-heart hypothesis), η οποία αμφισβητείται ως «θεμελιωδώς γελοία» (fundamentally ridiculous).
Η Αντίστροφη Σχέση με τη Θνησιμότητα
Οι καθιερωμένες συμβουλές ωθούν στη μείωση της χοληστερόλης (cholesterol reduction), αλλά οι πηγές αναδεικνύουν μια αντίστροφη σχέση μεταξύ των επιπέδων χοληστερόλης και της θνησιμότητας:
Θνησιμότητα από Όλα τα Αίτια: Υπάρχει μια αντίστροφη σχέση μεταξύ των επιπέδων χοληστερόλης (συνολικής / total, LDL και HDL) και της θνησιμότητας από όλα τα αίτια (all-cause mortality). Μια μεγάλη μετα-ανάλυση 19 μελετών διαπίστωσε αυτή την αντίστροφη σχέση στις 16 από αυτές.
Θνησιμότητα από Λοιμώξεις: Η χοληστερόλη συνδέεται αντιστρόφως (inversely associated) και με τη θνησιμότητα από μολυσματικά αίτια (infectious causes).
Τα χαμηλά επίπεδα χοληστερόλης συνδέονται με αυξημένο κίνδυνο (increased risk) θανάτου από λοιμώξεις.
Σε μια μελέτη ανδρών, η ομάδα με LDL χοληστερόλη κάτω από 70 mg/dL είχε πέντε φορές αυξημένο κίνδυνο θανάτου από σήψη (sepsis) που σχετίζεται με πνευμονία (pneumonia-related sepsis), σε σύγκριση με την ομάδα με LDL άνω των 70.
Εάν κάποιος ανησυχεί για θάνατο από μολυσματική ασθένεια, δεν είναι η κατάλληλη στιγμή να μειώσει τη χοληστερόλη του, αλλά ίσως να ακολουθήσει μια δίαιτα που μπορεί να την αυξήσει.
Αμφισβήτηση των Στατινών
Η μείωση της χοληστερόλης μέσω φαρμάκων (pharmaceutical cholesterol reduction) αμφισβητείται έντονα λόγω των κινδύνων που εγκυμονεί (risks involved):
Τοξικότητα: Τα φάρμακα στατίνης (statins - αναστολείς της HMG-CoA αναγωγάσης / HMG-CoA reductase inhibitors) χαρακτηρίζονται ως μεταβολική τοξίνη (metabolic toxin) και μιτοχονδριακή τοξίνη (mitochondrial toxin).
Μηχανισμός Δράσης: Μειώνουν το δυναμικό Redux και, συνεπώς, την ικανότητα του οργανισμού να εκτελεί αναπνευστική έκρηξη (respiratory burst) και να προστατεύεται από παθογόνα (pathogens).
Ιστορικό Ασφάλειας: Οι Ιάπωνες επιστήμονες που ανακάλυψαν αρχικά τις στατίνες αποσύρθηκαν από την έρευνα (withdrew from research), κρίνοντας ότι δεν ήταν ασφαλής (unsafe), καθώς πέθαιναν πάρα πολλά πειραματόζωα (laboratory animals died - από καρκίνο και άλλες αιτίες).
Θανατηφόρες Συνέπειες: Μία «σούπερ στατίνη» (super statin) που κυκλοφόρησε τη δεκαετία του '90 ήταν τόσο δραστική (potent) στη μείωση της LDL που «σκότωνε ανθρώπους» (killing people), αναγκάζοντας την εταιρεία να πληρώσει αποζημιώσεις (compensation) άνω των 100 εκατομμυρίων δολαρίων. Η μόνη διαφορά μεταξύ αυτής και των σημερινών φαρμάκων είναι η δραστικότητα (potency). Η αναστολή της HMG-CoA αναγωγάσης είναι απαραίτητη για τη ζωή (essential for life).
Διατροφικές Παραδοχές, Χοληστερόλη, Φυτικές Ίνες και Ακαδημαϊκή Ανεντιμότητα
Παραπλάνηση στα Δεδομένα
Η αμφισβήτηση ενισχύεται από την αποκάλυψη (revelation) ότι κρίσιμα δεδομένα (critical data) που δεν υποστήριζαν την υπόθεση του λίπους-καρδιάς (lipid-heart hypothesis) αποκρύφτηκαν (concealed) ή καθυστέρησαν να δημοσιευτούν (delayed publication):
Sydney Diet Heart Study (τέλη '60s - αρχές '70s): Τα πλήρη αποτελέσματα (full results) αυτής της μελέτης δημοσιεύτηκαν 40 χρόνια αργότερα (το 2013). Βρέθηκε ότι όσοι ανήκαν στην ομάδα των πολυακόρεστων λιπών (polyunsaturated fats - PUFAs - που συνιστώνται / recommended) είχαν 62% περισσότερες πιθανότητες να πεθάνουν.
Minnesota Coronary Survey (1968-1973): Τα δεδομένα της μελέτης χρειάστηκαν 16 χρόνια για να δημοσιευτούν, επειδή τα αποτελέσματα ήταν «απογοητευτικά» (disappointing) και δεν υποστήριζαν την υπόθεση. Πρόσθετα, ζωτικής σημασίας στοιχεία (vital data) δημοσιεύτηκαν το 2016, τα οποία έδειξαν ότι η αντικατάσταση του κορεσμένου λίπους (saturated fat) με φυτικό έλαιο (vegetable oil), αν και μείωνε τη χοληστερόλη, αύξανε σημαντικά την πιθανότητα θανάτου (mortality risk).
Φυτικές Ίνες και Πεπτικό Σύστημα
Οι καθιερωμένες συμβουλές (established guidelines) προωθούν την κατανάλωση φυτικών ινών (dietary fiber) για την αντιμετώπιση της δυσκοιλιότητας (constipation) και τη βελτίωση της υγείας του εντέρου (gut health). Αυτό αμφισβητείται με βάση τα ακόλουθα σημεία:
Ακατάλληλα Μέτρα Αποτελεσμάτων
Οι μελέτες που υποτίθεται ότι αποδεικνύουν τα οφέλη των φυτικών ινών εστιάζουν σε αποτελέσματα (outcomes) που δεν ανταποκρίνονται στα πραγματικά συμπτώματα (actual symptoms) των ασθενών:
Οι ασθενείς που αναζητούν ιατρική βοήθεια (medical help) για γαστρεντερικές διαταραχές (gastrointestinal disorders) παραπονιούνται για πόνο (pain), φούσκωμα (bloating) ή αιμορραγία (bleeding).
Ωστόσο, οι μελέτες εστιάζουν στον όγκο των κοπράνων (stool bulk) και στον χρόνο διέλευσης (transit time). Ενώ οι αδιάλυτες ίνες (insoluble fibers) αυξάνουν τον όγκο των κοπράνων, λογικά, το να κάνεις κάτι μεγαλύτερο δεν το διευκολύνει να περάσει μέσα από μια μικρή οπή.
Αποτελέσματα Δίαιτας Μηδενικών Ινών
Μια πειραματική μελέτη (experimental study) σε 63 άτομα με ιδιοπαθή δυσκοιλιότητα (idiopathic constipation - άγνωστης αιτίας / unknown cause) έδειξε αποτελέσματα που αντικρούουν (contradict) τις συμβουλές υψηλής περιεκτικότητας σε ίνες:
Η δίαιτα υψηλής περιεκτικότητας σε ίνες (high-fiber diet) οδήγησε σε επιδείνωση συμπτωμάτων (worsening of symptoms) όπως αιμορραγία, φούσκωμα και πόνο.
Σε 41 συμμετέχοντες που ακολούθησαν δίαιτα μηδενικών ινών (no-fiber diet / Elimination Diet), παρατηρήθηκε πλήρης επίλυση των συμπτωμάτων (complete resolution of symptoms) σε κάθε μέτρηση (measurement).
Ο μέσος ρυθμός κένωσης του εντέρου (bowel movement frequency) στην ομάδα μηδενικών ινών ήταν μία φορά την ημέρα, ενώ στην ομάδα υψηλής περιεκτικότητας σε ίνες ήταν περίπου μία φορά κάθε 6,83 ημέρες.
Αμφισβήτηση των Λιπαρών Οξέων Βραχείας Αλύσου
Το επιχείρημα (argument) ότι οι ίνες χρειάζονται για την παραγωγή SCFAs (Short-Chain Fatty Acids - λιπαρά οξέα βραχείας αλύσου) από βακτηριακή ζύμωση (bacterial fermentation) αμφισβητείται:
Η ζύμωση των ινών (fiber fermentation - που το σώμα δεν μπορεί να απορροφήσει) από τα βακτήρια παράγει αέρια (gas), προκαλώντας φούσκωμα.
Παρόλο που τα SCFAs απορροφώνται και μετατρέπονται σε κετόνες (ketones) που βελτιώνουν την υγεία των κυττάρων του εντέρου (gut cell health), αυτή η ζύμωση συμβαίνει μόνο σε ένα πολύ εστιασμένο μέρος του εντέρου (focused area of the gut), ωφελώντας έναν πολύ μικρό αριθμό κυττάρων.
Θεωρείται πολύ πιο ωφέλιμο να επιτυγχάνεται συστηματική κέτωση (systemic ketosis), ώστε οι κετόνες να κυκλοφορούν και να παρέχουν ενέργεια και προστασία (energy and protection) σε ολόκληρο τον γαστρεντερικό σωλήνα (gastrointestinal tract).
Συσχέτιση έναντι Αιτιότητας στο Μικροβίωμα
Η πεποίθηση ότι πρέπει «να ταΐζουμε το μικροβίωμα (feed the microbiome)» θεωρείται η μεγαλύτερη περίπτωση παρεξήγησης (misunderstanding) μεταξύ συσχέτισης (correlation) και αιτιότητας (causation):
Η διατροφή καθορίζει το μικροβίωμα: Οι ριζικές αλλαγές (radical changes) στο μικροβίωμα μπορούν να συμβούν μέσα σε 24 ώρες ανάλογα με το τι καταναλώνεται.
Πρότυπο: Τρεχαλόζη: Η εισαγωγή της τρεχαλόζης (trehalose - ενός συνθετικού σακχάρου / synthetic sugar) στην τροφική αλυσίδα (food chain) συνέπεσε με επιδημίες (epidemics) ψευδομεμβρανώδους κολίτιδας (pseudomembranous colitis - Clostridium difficile), δείχνοντας ότι αυτό που τρώμε καθορίζει ποια βακτήρια πολλαπλασιάζονται (which bacteria multiply).
Προστασία από Φλεγμονή: Η φλεγμονή (inflammation) αποτελεί τη ρίζα (root cause) της αντίστασης στην ινσουλίνη (insulin resistance - που συνδέεται με διαβήτη τύπου 2 / type 2 diabetes, παχυσαρκία / obesity, καρκίνους / cancers και άνοια / dementia). Η πιο αποτελεσματική μέθοδος (most effective method) για τη βελτίωση της μεταβολικής λειτουργίας (metabolic function) είναι η αφαίρεση σχεδόν όλων των υδατανθράκων (carbohydrates), των φυτικών ινών και των ελαίων (oils).
Firmicutes: Παρομοίως, τα βακτήρια Firmicutes, τα οποία τρέφονται με μη επεξεργασμένους υδατάνθρακες (unprocessed carbohydrates) και ευδοκιμούν (thrive) σε ανθυγιεινές δίαιτες (unhealthy diets), δεν προκαλούν τα προβλήματα. Είναι η κακή δίαιτα (bad diet) που προκαλεί τη βλάβη (damage), ενώ τα Firmicutes απλώς ακολουθούν, παρομοίως με τον τρόπο που η χοληστερόλη εμπλέκεται εσφαλμένα (falsely implicated) στην καρδιακή νόσο (heart disease).
Επιχειρήματα για Δίαιτα Χαμηλών Υδατανθράκων
Τα βασικά επιχειρήματα (key arguments) που υποστηρίζουν μια δίαιτα πολύ χαμηλή σε υδατάνθρακες (very low-carbohydrate diet) και υψηλή σε λιπαρά (high-fat diet) προέρχονται από την άποψη ότι αυτή είναι η βέλτιστη δίαιτα (optimal diet) για τον άνθρωπο, και βασίζονται στην αμφισβήτηση (challenging) των παραδοσιακών φόβων για τη χοληστερόλη και την υπερεκτίμηση (overestimation) των φυτικών ινών, καθώς και στη βελτίωση της μεταβολικής λειτουργίας.
Ακολουθούν τα κύρια επιχειρήματα:
Βελτίωση της Μεταβολικής Λειτουργίας και Μείωση της Φλεγμονής
Η δίαιτα χαμηλών υδατανθράκων (low-carb diet) θεωρείται η πιο αποτελεσματική μέθοδος για την επίτευξη γρήγορης βελτίωσης (rapid improvement) της μεταβολικής λειτουργίας, αφαιρώντας τη ρίζα των σύγχρονων ασθενειών (modern diseases).
Φλεγμονή και Αντίσταση στην Ινσουλίνη: Η φλεγμονή βρίσκεται στη ρίζα της αντίστασης στην ινσουλίνη (insulin resistance).
Πυρήνας Ασθενειών: Η αντίσταση στην ινσουλίνη αποτελεί τη βάση (foundation) για τον διαβήτη τύπου 2 (type 2 diabetes), την παχυσαρκία (obesity), πολλούς καρκίνους (cancers), πολλές μορφές άνοιας (dementia) και πολλές συνοδές νοσηρότητες (comorbidities).
Στρατηγική Δίαιτας: Η πιο αποτελεσματική μέθοδος είναι η αφαίρεση σχεδόν όλων των υδατανθράκων, των φυτικών ινών και των ελαίων.
Αποκατάσταση της Χοληστερόλης
Παρόλο που πολλοί άνθρωποι φοβούνται τη χοληστερόλη, τα στοιχεία (evidence) από τις πηγές υποστηρίζουν ότι τα υψηλότερα επίπεδα χοληστερόλης συνδέονται με καλύτερη προστασία (better protection) και χαμηλότερη θνησιμότητα (lower mortality).
Αντίστροφη Σχέση Θνησιμότητας: Υπάρχει μια αντίστροφη σχέση (inverse relationship) μεταξύ των επιπέδων χοληστερόλης (συνολικής / total, LDL και HDL) και της θνησιμότητας από όλα τα αίτια (all-cause mortality). Σε μια μεγάλη μετα-ανάλυση (meta-analysis), 16 από τις 19 μελέτες βρήκαν αυτή την αντίστροφη σχέση.
Προστασία από Λοιμώξεις: Η αντίστροφη σχέση ισχύει και για τη θνησιμότητα από μολυσματικά αίτια (infectious causes). Τα χαμηλά επίπεδα χοληστερόλης συνδέονται με αυξημένο κίνδυνο (increased risk) θανάτου από λοιμώξεις (infections).
Αυξημένος Κίνδυνος: Σε μια μελέτη ανδρών, εάν η LDL χοληστερόλη ήταν κάτω από 70 mg/dL, ο κίνδυνος θανάτου από σήψη (sepsis) λόγω πνευμονίας (pneumonia) ήταν πέντε φορές αυξημένος σε σύγκριση με την ομάδα με LDL πάνω από 70.
Διατροφική Σύσταση: Εάν κάποιος ανησυχεί για θάνατο από μολυσματική ασθένεια (infectious disease), δεν είναι η κατάλληλη στιγμή να μειώσει τη χοληστερόλη του, αλλά ίσως να ακολουθήσει μια δίαιτα που μπορεί να την αυξήσει.
Μη Αναγκαιότητα των Φυτικών Ινών και Υπεροχή της Κέτωσης
Η δίαιτα χαμηλή σε υδατάνθρακες/υψηλή σε λιπαρά (low-carb/high-fat diet) συνεπάγεται την αφαίρεση των φυτικών ινών, κάτι που υποστηρίζεται από δεδομένα σχετικά με τη γαστρεντερική υγεία (gastrointestinal health).
Επίλυση Συμπτωμάτων Δυσκοιλιότητας: Δεν υπάρχουν στοιχεία που να υποστηρίζουν τα οφέλη (benefits) των φυτικών ινών όσον αφορά τα πραγματικά συμπτώματα δυσκοιλιότητας (πόνο, φούσκωμα, αιμορραγία).
Σε μια πειραματική μελέτη (experimental study) σε άτομα με ιδιοπαθή δυσκοιλιότητα (idiopathic constipation), η μετάβαση σε δίαιτα μηδενικών ινών (no-fiber diet / Elimination Diet) οδήγησε σε πλήρη επίλυση των συμπτωμάτων (complete symptom resolution) σε κάθε μέτρηση στους 41 συμμετέχοντες. Αντίθετα, η ομάδα υψηλής περιεκτικότητας σε ίνες (high-fiber group) εμφάνισε επιδείνωση των συμπτωμάτων (symptom worsening) και είχε κένωση περίπου μία φορά κάθε 6,83 ημέρες.
Αμφισβήτηση των SCFAs: Αν και οι φυτικές ίνες παράγουν λιπαρά οξέα βραχείας αλύσου (SCFAs / Short-Chain Fatty Acids) μέσω βακτηριακής ζύμωσης (bacterial fermentation - τα οποία μετατρέπονται σε κετόνες που ωφελούν ορισμένα κύτταρα του εντέρου), αυτή η διαδικασία (process) παράγει αέρια και φούσκωμα.
Συστηματική Κέτωση: Η βακτηριακή ζύμωση συμβαίνει μόνο σε ένα πολύ εστιασμένο μέρος του εντέρου (localized area), ωφελώντας έναν πολύ μικρό αριθμό κυττάρων. Θεωρείται πολύ πιο ωφέλιμο να επιτυγχάνεται συστηματική κέτωση (systemic ketosis), ώστε οι κετόνες να κυκλοφορούν και να παρέχουν ενέργεια και προστασία σε ολόκληρο τον γαστρεντερικό σωλήνα.
Αλλαγή του Μικροβιώματος
Το επιχείρημα ότι πρέπει να "ταΐζουμε το μικροβίωμα (feed the microbiome)" θεωρείται παρεξήγηση της σχέσης μεταξύ συσχέτισης (correlation) και αιτιότητας (causation).
Η Διατροφή Καθορίζει το Μικροβίωμα: Οι ριζικές αλλαγές (radical changes) στο μικροβίωμα μπορούν να συμβούν εντός 24 ωρών ανάλογα με το τι καταναλώνεται.
Παράδειγμα Κετογονικής Δίαιτας: Στους επιληπτικούς (epileptics) που ακολουθούν κετογονική δίαιτα (ketogenic diet), η προστασία από την επιληψία (epilepsy protection) παρέχεται από την ίδια τη κετογονική δίαιτα, η οποία απλώς αλλάζει το μικροβίωμα (changes the microbiome), και όχι από την επικράτηση (dominance) συγκεκριμένων βακτηρίων (Bacteroides).
Η Κακή Δίαιτα Προκαλεί τη Βλάβη: Τα βακτήρια Firmicutes τρέφονται με μη επεξεργασμένους υδατάνθρακες (unprocessed carbohydrates). Εάν κάποιος έχει ανθυγιεινή διατροφή (unhealthy diet), αυτός ο πληθυσμός (population) θα ευδοκιμήσει (thrive). Ωστόσο, δεν είναι τα Firmicutes που προκαλούν τη ζημιά (damage), αλλά η κακή διατροφή. Αυτή η εσφαλμένη συσχέτιση (mistaken correlation) είναι παρόμοια με τον τρόπο που η χοληστερόλη έχει εμπλακεί εσφαλμένα (falsely implicated) στην καρδιακή νόσο (heart disease).
Συνεκτική Συνέργεια
Η έννοια της συνεκτικής συνέργειας (synbiotic synergy) προέκυψε στο πλαίσιο μιας μελέτης που αφορούσε τη θεραπεία της νεκρωτικής εντεροκολίτιδας (necrotizing enterocolitis - NEC), μιας επικίνδυνης κατάστασης (dangerous condition) που συχνά εμφανίζεται σε πρόωρα βρέφη (premature infants) στην Ινδία.
Σύμφωνα με πηγές:
Το πρόβλημα: Τα βρέφη με νεκρωτική εντεροκολίτιδα έχουν υπερανάπτυξη (overgrowth) πολύ κακών βακτηρίων (harmful bacteria) στο έντερό τους.
Η αποτυχία του Προβιοτικού: Όταν τους χορηγήθηκε ένα απλό προβιοτικό (simple probiotic - για να βοηθήσει στον ανταγωνισμό έναντι αυτής της λοίμωξης / infection), δεν είχε κανένα αποτέλεσμα (no effect), επειδή δεν τράφηκε αυτό το βακτήριο (bacteria wasn't fed).
Η Εισαγωγή της Συνεκτικής Συνέργειας: Στη συνέχεια, εισήχθη ο όρος συνεκτική συνέργεια (synbiotic synergy). Αυτό σήμαινε ότι χορηγήθηκε το προβιοτικό μαζί με μια πηγή τροφής (food source - synbiotic) ταυτόχρονα (simultaneously).
Το Αποτέλεσμα: Η χορήγηση του συμβιωτικού (synbiotic - προβιοτικό μαζί με την τροφή του) αποδείχθηκε πολύ, πολύ αποτελεσματική (very effective).
Αυτό το παράδειγμα υπογραμμίζει την άποψη ότι το τι συμβαίνει στο έντερό μας είναι περισσότερο αντανάκλαση (reflection) του τι τρώμε. Υποδεικνύει ότι η διατροφή (diet - δηλαδή, η πηγή τροφής / food source) είναι κρίσιμη (critical) για να διατηρηθεί ένας πληθυσμός βακτηρίων (bacterial population), κάτι που γενικότερα δείχνει ότι αυτό που τρώμε έχει μεγαλύτερο αντίκτυπο (greater impact) στην υγεία από τη μετέπειτα δράση των βακτηρίων (subsequent bacterial action).
Επιπλέον, αναφέρεται ότι τα προβιοτικά (probiotics), εάν δεν τροφοδοτηθούν (not fed), θα πεθάνουν, επομένως απαιτείται είτε συνεχής λήψη (continuous intake) του προβιοτικού είτε αλλαγή της δίαιτας (dietary change) για να τραφεί ένας υγιής βακτηριακός πληθυσμός (healthy bacterial population).
Η συνεκτική συνέργεια (synbiotic synergy), λοιπόν, αναφέρεται στην πρακτική (practice) της παροχής ζωντανών βακτηρίων (live bacteria - προβιοτικά) μαζί με την απαραίτητη τροφή τους (essential food) για να εξασφαλιστεί η επιβίωσή τους (survival) και η αποτελεσματικότητά τους (effectiveness) στο έντερο.
Συμπέρασμα
Υπάρχει ένα σαφές μοτίβο (clear pattern) όπου οι ερευνητές προσπαθούν να προωθήσουν τη δική τους ατζέντα (agenda) για να υποστηρίξουν την αφηγηματική τους θεωρία (narrative theory), παραπλανώντας (misleading) το κοινό (public) μέσω της παράλειψης πληροφοριών (information omission). Παρόλο που πολλοί γιατροί (doctors) έχουν διδαχθεί αυτήν την παραπληροφόρηση (misinformation) και είναι δύσκολο γι' αυτούς να κατανοήσουν ότι αυτό που διδάχθηκαν ήταν εσφαλμένο (incorrect), οι περισσότεροι δεν είναι κακοί άνθρωποι (bad people) και θέλουν πραγματικά (genuinely) να βοηθήσουν τους ασθενείς τους (patients). Οι γιατροί, όπως και το ευρύ κοινό (general public), θεωρούνται θύματα (victims) αυτής της εποχής παραπληροφόρησης (era of misinformation).
Επιστημονικές Πηγές
Χοληστερόλη και Θνησιμότητα:
- Ravnskov U, et al. (2016). "Lack of an association or an inverse association between low-density-lipoprotein cholesterol and mortality in the elderly: a systematic review." BMJ Open. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4908659/
- Yi SW, et al. (2019). "Total cholesterol and all-cause mortality by sex and age." Scientific Reports. https://www.nature.com/articles/s41598-019-38461-y
LDL και Λοιμώξεις:
- Chung SC, et al. (2019). "Association Between Low-Density Lipoprotein Cholesterol Levels and Sepsis Risk." JAMA Network Open. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC6484649/
Στατίνες και Τοξικότητα:
- Mollazadeh H, et al. (2021). "Effects of statins on mitochondrial pathways." Journal of Cachexia, Sarcopenia and Muscle. https://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1002/jcsm.12654
Φυτικές Ίνες και Δυσκοιλιότητα:
- Ho KS, et al. (2012). "Stopping or reducing dietary fiber intake reduces constipation and its associated symptoms." World Journal of Gastroenterology. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3435786/
Sydney Diet Heart Study:
- Ramsden CE, et al. (2013). "Use of dietary linoleic acid for secondary prevention of coronary heart disease and death." BMJ. https://www.bmj.com/content/346/bmj.e8707
Minnesota Coronary Survey:
- Ramsden CE, et al. (2016). "Re-evaluation of the traditional diet-heart hypothesis." BMJ. https://www.bmj.com/content/353/bmj.i1246
Women's Health Initiative:
- Howard BV, et al. (2006). "Low-fat dietary pattern and risk of cardiovascular disease." JAMA. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/16467234/
- Noakes TD. (2021). "Hiding unhealthy heart outcomes in a low-fat diet trial." Open Heart. https://openheart.bmj.com/content/8/2/e001680
Τρεχαλόζη και C. difficile:
- Collins J, et al. (2018). "Dietary trehalose enhances virulence of epidemic Clostridium difficile." Nature. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5846529/
Μικροβίωμα και Διατροφή:
- Wu GD, et al. (2011). "Linking Long-Term Dietary Patterns with Gut Microbial Enterotypes." Science. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3368382/
Sydney Diet Heart Study - Ανάλυση 2013:
- Ramsden CE, et al. (2013). "Use of dietary linoleic acid for secondary prevention of coronary heart disease and death: evaluation of recovered data from the Sydney Diet Heart Study." BMJ. https://www.bmj.com/content/346/bmj.e8707
Minnesota Coronary Survey - Ανάλυση 2016:
- Ramsden CE, et al. (2016). "Re-evaluation of the traditional diet-heart hypothesis: analysis of recovered data from Minnesota Coronary Experiment." BMJ. https://www.bmj.com/content/353/bmj.i1246
Women's Health Initiative:
- Howard BV, et al. (2006). "Low-fat dietary pattern and risk of cardiovascular disease: the Women's Health Initiative Randomized Controlled Dietary Modification Trial." JAMA. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/16467234/
- Noakes TD, Sboros M. (2021). "Hiding unhealthy heart outcomes in a low-fat diet trial: the Women's Health Initiative Randomised Controlled Dietary Modification Trial." Open Heart. https://openheart.bmj.com/content/8/2/e001680
Φυτικές Ίνες και Δυσκοιλιότητα:
- Ho KS, et al. (2012). "Stopping or reducing dietary fiber intake reduces constipation and its associated symptoms." World Journal of Gastroenterology. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3435786/
Μικροβίωμα και Διατροφικές Αλλαγές:
- Wu GD, et al. (2011). "Linking Long-Term Dietary Patterns with Gut Microbial Enterotypes." Science. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3368382/
- David LA, et al. (2014). "Diet rapidly and reproducibly alters the human gut microbiome." Nature. https://www.nature.com/articles/nature12820
Τρεχαλόζη και C. difficile:
- Collins J, et al. (2018). "Dietary trehalose enhances virulence of epidemic Clostridium difficile." Nature. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5846529/
Συμβιωτικά και Νεκρωτική Εντεροκολίτιδα:
- Patel RM, et al. (2017). "Probiotic bacteria and metabolic outcomes of pregnancy: a systematic review." Frontiers in Microbiology. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/28473807/
Progressive-Reveal Quiz - Ολοκληρωμένο Τεστ Κατανόησης
Ερώτηση 1: Αντίστροφη Σχέση Χοληστερόλης
Τι έδειξε η μετα-ανάλυση 19 μελετών σχετικά με τη σχέση μεταξύ επιπέδων χοληστερόλης και θνησιμότητας;
🎉 Συγχαρητήρια! Ολοκληρώσατε το Quiz!
Έχετε ολοκληρώσει με επιτυχία το τεστ κατανόησης του άρθρου.
0 Σχόλια